
توی این مطلب ، خیلی ساده و بدون اصطلاحات عجیب غریب ، بهتون می گم تراکم یعنی چی ، چه فرقی با شانه داره و چطوری می تونید با دونستن این موضوع ، خرید مطمئن تری داشته باشید و سرتون توی فروش فرش کلاه نره !
اگر بخوایم خیلی راحت توضیح بدیم ، تراکم فرش یعنی تعداد گره هایی که توی طول فرش زده شده . یعنی چقدر گره داریم توی هر متر طولی فرش . اگه یادتون باشه ، «شانه» مربوط به گره های عرضی بود ، ولی تراکم مال گره های طولیه .
حالا اینو هم بدونید که توی بازار فرش ، وقتی می گن «تراکم» ، معمولاً منظورشون همون تراکم پودیه ؛ یعنی به پودهایی که توی هر رج از فرش زده می شن اشاره داره .
تراکم پودی یعنی چندتا پود توی هر ردیف یا رج فرش استفاده شده . بسته به نوع دستگاه بافت ، ممکنه یه رج ۱ پود ، ۲ پود یا ۳ پود داشته باشه . دستگاه های جدیدی که توی کارخانه فرش های پیشرفته استفاده می شن ، معمولاً ۳ پود دارن که باعث می شن فرش فشرده تر و با کیفیت تر دربیاد .
اگه بخوایم مثالی بزنیم :
|
شانه فرش |
تعداد پود در هر رج |
فرمول تراکم |
تراکم نهایی |
|
700 |
3 |
700×3 |
2100 |
|
1000 |
3 |
1000×3 |
3000 |
|
1200 |
3 |
1200×3 |
3600 |
|
1500 |
3 |
1500×3 |
4500 |
این جدول یه نگاه کلی بهتون می ده که بفهمید فرش با چه شانه ای باید چه تراکمی داشته باشه .
محاسبه تراکم خیلی راحته . فقط کافیه عدد شانه فرش رو ضربدر تعداد پودهای هر رج کنید . همین !
مثلاً یه فرش ماشینی 1000 شانه با 3 پود ، تراکمش می شه 3000 .
برای امتحان هم می تونید 10 سانت از طول یا عرض فرش رو اندازه بگیرید ، گره هاشو بشمارید و ضربدر 10 کنید تا بفهمید توی یک متر چندتا گره وجود داره . یه کار آسون که توی خونه هم می تونید انجامش بدید .
فرش هایی که با دستگاه های قدیمی بافته می شن (مثل 350 یا 500 شانه) ، معمولاً 1 یا 2 پود دارن . مثلاً اگه یه فرش 500 شانه با 2 پود باشه ، تراکمش می شه 1000 .
اما حواستون باشه ! بعضی فروشنده ها برای اینکه فرششون جذاب تر به نظر بیاد ، تراکم رو مثل فرش های 3 پودی می گن ، در حالی که واقعاً اون عدد نیست . این یکی از اون نکته هایی ه که اگه بلد باشید ، راحت می تونید فرش خوب رو از بد تشخیص بدید .
یه نکته خیلی مهم اینه که دستگاه های بافندگی معمولاً عرض ثابت دارن و نمی تونن شانه رو راحت تغییر بدن ، ولی تراکم رو می شه راحت تر کم و زیاد کرد .
یعنی مثلاً یه فرش 1000 شانه ممکنه توی طولش فقط 900 گره داشته باشه ! این یعنی تراکم کمتر از حد واقعی ، که کیفیت فرش رو هم پایین میاره . خلاصه اینکه حواستون باشه چون کم کردن تراکم یکی از راه های پایین آوردن هزینه تولیده و بعضی ها ازش سوءاستفاده می کنن .
احتمالاً شنیدید که بعضی فرش های 700 شانه ، تراکمشون 2550 اعلام می شه . این به این خاطره که دستگاه های جدیدتر در واقع 850 شانه دارن ولی چون بازار به اسم 700 شانه عادت کرده ، هنوز با همون اسم فروخته می شن .
یعنی 850 شانه واقعی × 3 پود = تراکم واقعی 2550
به همین خاطر گاهی می بینید عددهای مختلفی مثل 2100 ، 2250 ، 2400 و 2550 برای فرش های 700 شانه گفته می شه . اگه به این موضوع آگاه باشید ، دیگه نمی ذارید کسی بهتون فرش کم کیفیت رو گرون بفروشه .
دقیق دونستن معنی تراکم فرش باعث می شه موقع خرید ، فقط به ظاهر و نقش فرش توجه نکنید . بلکه بفهمید فرش واقعاً چقدر با کیفیته و آیا واقعاً اون قیمتی که روش خورده ، منصفانه ست یا نه .
فرشی که تراکم بیشتری داره ، معمولاً سنگین تر ، محکم تر ، و با دوام تره . پس اگه دنبال یه فرش با عمر طولانی و ظاهری شیک هستید ، حتماً به عدد تراکم دقت کنید .
اگه هم دوست دارید از بین کلی مدل فرش ماشینی با تراکم بالا انتخاب کنید ، می تونید یه سر به سایت «قالی کاشان» بزنید . توش کلی مدل متنوع از کارخانه های فرش کاشان هست که مستقیم از تولید به دست مشتری می رسن .

می خوایم ببینیم شانه فرش دقیقاً چیه ، چه تاثیری توی ظاهر و قیمت داره ، چطور می شه تشخیصش داد و در آخر یه مقایسه بین مدل های مختلف مثل فرش ۷۰۰ شانه ، فرش ۱۲۰۰ شانه و فرش ۱۵۰۰ شانه داشته باشیم .
اگه سری به بازار فرش ماشینی زده باشین ، احتمالاً اولین چیزی که فروشنده بهش اشاره می کنه شانه فرشه . خب این اصطلاح یعنی چی ؟ خیلی ساده بگیم ، شانه یعنی تعداد گره هایی که توی عرض یک متر از فرش زده شده .
هرچی این تعداد بیشتر باشه ، یعنی فرش ریزبافت تره ، طرحش ظریف تره و حتی بیشتر شبیه فرش دستبافه . مثلاً یه فرش ۱۵۰۰ شانه خیلی با دقت تر از یه فرش ۷۰۰ شانه بافته شده . البته اینم بگیم که تو بازار الان ، برندهایی مثل فرش کاشان کلی مدل با شانه های مختلف دارن که هرکدوم برای یه سلیقه یا شرایط خاص خوبن .
شانه فرش یه جورایی رو قیمت خیلی تاثیر می ذاره . چون وقتی تعداد گره ها بیشتر باشه ، یعنی بافت فرش زمان برتره ، نخ بیشتری مصرف شده و خب طبیعتاً قیمتش بالاتر می ره .
ولی نکته اینه که شانه بالا همیشه دلیل کیفیت بالاتر نیست . مثلاً یه فرش ۷۰۰ شانه که با نخ خوب و تراکم بالا بافته شده ، شاید از یه فرش ۱۲۰۰ شانه که کیفیت بافت پایینی داره بهتر باشه .
پس موقع خرید فرش ماشینی فقط عدد شانه رو در نظر نگیرین ، چیزای دیگه مثل جنس نخ خاب ، تراکم و حتی دستگاه بافت هم خیلی مهمن .
اگه بخواین خودتون بفهمین یه فرش چند شانه ست ، کار خیلی راحتیه ! فقط یه خط کش لازمه .
|
شانه فرش |
تعداد گره در 10 سانتی متر |
تعداد گره در 5 سانتی متر |
|
700 شانه واقعی (850 گره) |
85 گره |
42 .5 گره |
|
1000 شانه |
100 گره |
50 گره |
|
1200 شانه |
120 گره |
60 گره |
|
1500 شانه |
150 گره |
75 گره |
مثلاً اگه فرشی که دارین روش نوشته فرش ۱۲۰۰ شانه ، باید پشت فرش رو نگاه کنین و تو ۱۰ سانتی متر عرضش حدود ۱۲۰ گره ببینین . اینجوری می تونین بفهمین که نوشته روی لیبل درسته یا نه .
فقط یه نکته مهم : در مورد فرش ۷۰۰ شانه ، داستان یه کم پیچیده ست . خیلی از فرش های ۷۰۰ در واقع ۸۵۰ گره در متر دارن و بهشون می گن ۷۰۰ شانه ارتقا یافته . معمولاً اینا تراکم ۲۵۵۰ دارن و کیفیتشونم خوبه .
حالا بیاین یه نگاهی بندازیم به تفاوت های اصلی بین مدل های معروف فرش از نظر شانه . این کمک می کنه بدونین برای خونه یا فضای مورد نظرتون ، کدوم مدل مناسب تره .
فرش 700 شانه
اگه دنبال فرشی هستین که هم قیمتش مناسب باشه و هم برای مصرف روزمره خوب باشه ، این انتخاب خیلی خوبیه . بیشتر طرح هاش سنتی ان و برای خونه هایی که رفت وآمد زیاده جواب می ده .
فرش 1200 شانه
این مدل ها معمولاً ظریف ترن و طرح هاشون دقیق تره . بیشتر شبیه فرش دستباف ان و برای جاهایی مثل پذیرایی خیلی شیک ترن . قیمتشونم نسبت به ۷۰۰ بالاتره ، ولی هنوز قابل قبوله .
فرش 1500 شانه
اگه دنبال یه فرش لوکس با نهایت ظرافت هستین ، این گزینه عالیه . طرح هاش حسابی دقیق و خاصه . قیمتش بالاتره ولی واقعاً جلوه داره .
موقع خرید فرش ماشینی یادتون باشه فقط شانه مهم نیست . باید به بقیه چیزا هم دقت کنین :
خب ، اگه تا اینجا با ما بودین ، دیگه می دونین که شانه فرش چیه و چرا مهمه . ولی یادتون باشه که شانه فقط یکی از چند تا فاکتور مهمه . نباید فقط بر اساس عدد شانه تصمیم گرفت . بهتره به جنس ، تراکم ، بافت و حتی برند هم دقت کنین .
اگه دوست دارین بیشتر بدونین ، پیشنهاد می کنم حتماً یه سر به مقاله مون درباره شانه فرش ماشینی بزنین . اونجا هم خیلی ساده و کامل توضیح دادیم که تراکم چی ه و چه نقشی توی کیفیت فرش داره .